Badacze z Wrocławia i Krakowa odkrywają tajemnice średniowiecznych polskich miast
5 marca 2026, 10:53Dzisiejszy wygląd centrów wielu polskich miast to nie przypadek, a wynik precyzyjnego planowania w średniowieczu. Wtedy właśnie najszerzej i na największą skalę pojawiły się regularnie zaplanowane miasta. Było to związane z kolonizacją nowych terenów, przede wszystkim w Europie Środkowej i Wschodniej. Pomiędzy XI a XIV wiekiem w Europie powstało co najmniej 1500 nowych miast. Jednak zachowało się niewiele oryginalnych dokumentów planistycznych z tego okresu, więc historycy mieli problemy z odtworzeniem zasad, którymi kierowali się ówcześni mierniczy. Dlatego badacze z Politechniki Wrocławskiej i Uniwersytetu Jagiellońskiego wykorzystali zaawansowane metody statystyczne i skanowanie laserowe, by zrekonstruować zasady, wedle których w XIII wieku wyznaczano przestrzeń miejską.
Gołębie mądrzejsze od ludzi
6 kwietnia 2010, 12:04Zwykliśmy uważać ludzi za najinteligentniejsze ze stworzeń, a nasze zdolności matematyczne są - oprócz językowych - tym, co potwierdza ten pogląd. Jednak badania nad paradoksem Monty Halla wykazały, że w rozwiązywaniu, przynajmniej niektórych, problemów matematycznych ludzie radzą sobie gorzej niż... gołębie.
Psy wykazują zachowania altruistyczne
31 stycznia 2017, 06:14Nie tylko ludzie angażują się w altruistyczne zachowania. Z badań przeprowadzonych na wiedeńskim Uniwersytecie Medycyny Weterynaryjnej wynika, że psy dzielą się jedzeniem z innymi psami, najchętniej ze znajomymi
Imperialne Chiny. Mimo wady wrodzonej chłopiec był w pełni akceptowany przez społeczność
24 kwietnia 2026, 09:00Na cmentarzu Wenchi w chińskiej prowincji Shanxi chowano zwykłych ludzi. Nie członków elity czy najbiedniejszych, a takie osoby, z których w większości składa się społeczeństwo – od przeciętnie zarabiających po niższą klasę średnią. W jednym z grobów pochowano młodego człowieka razem z dorosłą kobietą i skromnymi darami grobowymi. Niby nic szczególnego, a to właśnie jego szczątki trafiły na łamy naukowego czasopisma International Journal of Osteoarchaeology. Okazało się bowiem, że jest to pierwszy zidentyfikowany w Chinach archeologiczny przypadek rozszczepienia wargi i podniebienia.
Przydatne grafenowe zakłócenia
28 kwietnia 2010, 07:46Grafen, czyli jednoatomowa warstwa węgla to obiecujący i wszechstronny materiał: węglowe nanorurki, szybkie układy elektroniczne, superwytrzymałe materiały. Potrzeba jednak jeszcze wielu badań nad jego właściwościami, do jednego z nich wykorzystano efekt mory, czyli pospolite zakłócenia.
Inhalacje z resweratrolu spowalniają starzenie płuc
23 lutego 2017, 12:55Wdychanie resweratrolu spowalnia zmiany w płucach związane ze starzeniem. Badania prowadzono na myszach.
Człowiek, szczur, mysz i makak starzeją się w zaskakująco podobny sposób
9 czerwca 2026, 10:02Myszy, szczury, makaki i ludzie starzeją się w zaskakująco podobny sposób. Na łamach Nature ukazały się wyniki niezwykle interesujących badań, z których wynika, że możliwe jest bardzo precyzyjne określenie wieku biologicznego komórki oraz obliczenie przewidywanego czasu śmierci.
Falą uderzeniową w serce
20 maja 2010, 16:18W trzech amerykańskich ośrodkach medycznych trwają testy technologii, która wspomaga naprawę serca dzięki... falom uderzeniowym. Nowa metoda może znacznie poprawić komfort życia osób po operacjach kardiochirurgicznych.
Duża ilość soli w diecie = częste nocne wizyty w toalecie
27 marca 2017, 12:10Wg urologów z Uniwersytetu w Nagasace, ludzie, którzy chodzą w nocy do toalety, powinni zmniejszyć spożycie soli. Japończycy podkreślają, że nykturia, która dotyczy zwłaszcza osób po sześćdziesiątce, prowadzi do zaburzeń snu i negatywnie wpływa na jakość życia.
Kiedy noworodki zaczynają czuć zimno?
18 czerwca 2010, 10:22Kiedy noworodki po raz pierwszy odczuwają chłód? By to sprawdzić, naukowcy zbadali myszy. Ustalili, że obwody nerwowe wyczuwające zimno stają się w pełni aktywne dopiero po około dwóch tygodniach życia.
